UỐNG KHÁNG SINH NHƯ THẾ NÀO ĐỂ HẠN CHẾ HẠI GAN – THẬN? NHỮNG ĐIỀU NGƯỜI DÂN CẦN BIẾT

UỐNG KHÁNG SINH NHƯ THẾ NÀO ĐỂ HẠN CHẾ HẠI GAN – THẬN? NHỮNG ĐIỀU NGƯỜI DÂN CẦN BIẾT

Kháng sinh là nhóm thuốc rất quan trọng trong điều trị các bệnh nhiễm khuẩn. Tuy nhiên, trong thực tế tại nhà thuốc, rất nhiều người sợ uống kháng sinh vì lo hại gan, hại thận, dẫn đến dùng thuốc sai cách.

👉 Trên thực tế, kháng sinh không phải lúc nào cũng gây hại gan – thận.
Nguy cơ chỉ tăng cao khi dùng sai liều, sai cách hoặc tự ý dùng không có hướng dẫn chuyên môn.

Bài viết này giúp bạn hiểu cách dùng kháng sinh đúng để vừa điều trị hiệu quả, vừa bảo vệ gan và thận.

1. Vì sao nhiều người nghĩ kháng sinh hại gan – thận?

Gan và thận là hai cơ quan chính tham gia:

• Chuyển hóa thuốc (gan)

• Thải trừ thuốc ra khỏi cơ thể (thận)

Khi dùng kháng sinh:

• Gan phải xử lý hoạt chất

• Thận phải lọc và đào thải

Nếu dùng không đúng cách, gan và thận phải làm việc quá tải, từ đó dễ xuất hiện tác dụng không mong muốn.

👉 Tuy nhiên, dùng đúng liều – đúng thời gian thì đa số kháng sinh an toàn với gan, thận ở người khỏe mạnh.

2. Nguyên tắc quan trọng nhất: uống đủ liều – đủ ngày

Đây là nguyên tắc quan trọng nhất để hạn chế hại gan – thận.

Nhiều người mắc sai lầm:

• Uống 2–3 ngày thấy đỡ là ngưng

• Tự giảm liều vì sợ hại gan

• Uống không đều giờ

❗ Hậu quả của việc ngưng sớm:

• Vi khuẩn chưa bị tiêu diệt hoàn toàn

• Bệnh dễ tái phát

• Phải dùng kháng sinh mạnh hơn, dài ngày hơn
  👉 Khi đó gan và thận còn chịu áp lực lớn hơn ban đầu.

3. Uống kháng sinh đúng giờ giúp gan – thận “nhẹ gánh” hơn

Kháng sinh cần được duy trì nồng độ ổn định trong máu để tiêu diệt vi khuẩn.

Nếu:

• Uống lúc sớm lúc muộn

• Quên liều rồi uống bù gấp đôi

👉 Nồng độ thuốc trong máu dao động mạnh → tăng nguy cơ tác dụng phụ, ảnh hưởng gan và thận.

Khuyến cáo:

• Uống đúng giờ mỗi ngày

• Nếu quên liều, hỏi dược sĩ cách xử lý phù hợp

4. Uống đủ nước khi dùng kháng sinh

Nước giúp:

• Thận đào thải thuốc và chất chuyển hóa

• Giảm nguy cơ lắng cặn thuốc ở thận

Trong thời gian dùng kháng sinh:

• Uống đủ 1,5–2 lít nước/ngày (nếu không có chống chỉ định)

• Tránh rượu bia vì làm gan phải làm việc nhiều hơn

👉 Đây là cách đơn giản nhưng rất hiệu quả để bảo vệ thận.

5. Không tự ý phối hợp nhiều loại thuốc cùng lúc

Một sai lầm thường gặp là:

• Vừa uống kháng sinh

• Vừa uống thuốc giảm đau

• Thêm thuốc cảm, thuốc bổ, thực phẩm chức năng

👉 Việc dùng nhiều thuốc cùng lúc làm gan và thận phải xử lý nhiều hoạt chất, dễ gây tương tác thuốc và tăng độc tính.

Lời khuyên:

• Chỉ dùng những thuốc thật sự cần thiết

• Hỏi dược sĩ trước khi dùng thêm bất kỳ thuốc nào

6. Người cao tuổi và người có bệnh gan – thận cần đặc biệt lưu ý

Ở các đối tượng sau:

• Người trên 60 tuổi

• Người có bệnh gan, thận

• Người tiểu đường, tăng huyết áp

👉 Khả năng chuyển hóa và thải trừ thuốc kém hơn người trẻ.

Vì vậy:

• Có thể cần giảm liều hoặc chọn kháng sinh phù hợp hơn

• Tuyệt đối không tự ý dùng kháng sinh theo kinh nghiệm cũ

7. Khi nào cần ngưng thuốc và đi khám ngay?

Trong quá trình dùng kháng sinh, nếu xuất hiện:

• Vàng da, vàng mắt

• Nước tiểu sẫm màu bất thường

• Buồn nôn, mệt nhiều

• Ngứa, phát ban, khó thở

👉 Cần ngưng thuốc và đi khám ngay, không cố uống tiếp.

8. Lời khuyên từ Dược sĩ Mến – Nhà thuốc Lương Mến

Kháng sinh là con dao hai lưỡi:

• Dùng đúng → chữa bệnh hiệu quả

• Dùng sai → tăng nguy cơ hại gan, thận và kháng thuốc

👉 Để dùng kháng sinh an toàn:

• Đúng thuốc

• Đúng liều

• Đúng thời gian

• Có tư vấn của nhân viên y tế

Nếu bạn đang:

• Lo lắng về gan – thận khi uống kháng sinh

• Không chắc mình đã dùng đúng chưa

• Đang phải uống nhiều loại thuốc cùng lúc

👉 Hãy trao đổi trực tiếp với dược sĩ để được hướng dẫn phù hợp với tình trạng sức khỏe của bạn.

Thông điệp sức khỏe

“Kháng sinh không đáng sợ – cách dùng sai mới đáng sợ.”